Chương 96: Trường Học Của Làng

Tuy sự nghiệp kinh doanh gia tộc nay đã phất lên như diều gặp gió, chạm tay đạt đến đỉnh cao chói lọi của danh vọng, số lượng của cải châu báu vàng bạc chảy vào nhà nhiều không đếm xuể nhét đầy các hòm rương, nhưng bản tính gốc rễ của Lâm Vãn hoàn toàn không phải là kiểu người trọc phú thích hưởng thụ sa đọa, ăn chơi xa hoa lãng phí vung tiền qua cửa sổ. Nàng là người có giáo dục, luôn luôn khắc cốt ghi tâm câu châm ngôn cổ "phú quý bất vương bản" (giàu sang tột bậc thì tuyệt đối không được quên đi gốc rễ, nguồn cội). Ngôi làng nhỏ Thạch Đầu Thôn khép kín này, phần lớn các gia đình bần nông đã nhờ đi theo làm thuê cho thương hội nông sản của nàng mà thoát khỏi kiếp đói nghèo rách rưới, có cơm ăn áo mặc. Nhưng đau đáu nhìn về mặt học thức văn hóa, thì tương lai của lũ trẻ con nhếch nhác trong làng vẫn là một màu tối tăm thất học. Cả ngày chúng chỉ biết cởi truồng tắm suối, chạy loanh quanh chơi đùa nghịch đất cát bùn lầy hoặc vắt vẻo chăn trâu cắt cỏ lang thang ngoài đồng, tương lai sẽ lại hoàn toàn mù chữ, không biết đọc không biết viết y như cha ông chúng bao đời nay.

"Đại Sơn à, ta suy nghĩ kỹ rồi, ta muốn quyết định trích một phần lợi nhuận kha khá khổng lồ của thương hội năm nay để xây dựng một ngôi trường tư thục khang trang, đàng hoàng ngay tại đất làng mình." Lâm Vãn ngồi trên phản gỗ, âu yếm ôm cậu quý tử bé Trần Bình (nay đã được ba tuổi, khuôn mặt bụ bẫm, đôi mắt kháu khỉnh, lanh lợi sáng ngời y hệt mẹ) trong lòng, nhẹ nhàng thủ thỉ bàn bạc với phu quân đang gọt trái cây. "Trần Bình bé nhỏ nhà ta sau này lớn lên cũng vô cùng cần một môi trường tốt, cần nơi để học chữ nghĩa thánh hiền rèn luyện đạo đức. Thay vì phải nai lưng gửi con trọ học lên tận huyện thành xa xôi cách trở đầy cám dỗ, sao chúng ta không vung tiền mời những vị tiên sinh túc nho giỏi nhất về đây mở lớp? Vừa là để dạy bảo con trai mình nên người, vừa sẵn tiện cưu mang dạy chữ nghĩa miễn phí cho con em bá tánh nghèo đói trong thôn ta được mở mang đầu óc?"

Trần Đại Sơn, gã thợ săn chất phác vốn dĩ từ xưa đến nay luôn một lòng một dạ tôn thờ, nhắm mắt ủng hộ mọi quyết định của thê tử đại nhân, vừa nghe thấy cái lý tưởng cao cả đó liền hưng phấn vỗ đùi đánh đét một cái kêu cái "bốp": "Ý kiến của nàng quá hay, quá tuyệt vời! Nhà ta bây giờ bạc chất như núi, có tiền rồi, tuyệt đối không được hẹp hòi tiếc rẻ cắc bạc lẻ gì cái chuyện trồng người, xây trường học. Trẻ con cái làng này nếu được đi học biết cái chữ, biết tính toán, sau này lớn lên trưởng thành thì gọi vào xưởng làm sổ sách ghi chép, làm tay quản sự chân tay tin cẩn phụ việc bán hàng cho cái trang trại khổng lồ nhà mình cũng càng tốt chứ sao, đỡ phải thuê người ngoài."

Người phụ nữ nói là làm không chần chừ do dự. Lâm Vãn lập tức trải giấy dó, tự tay dùng bút lông vẽ một bản đồ quy hoạch phác thảo kiến trúc trường học, rồi dứt khoát chỉ đạo Lâm Trí cầm tiền đi thu mua ván gỗ, gạch ngói vật liệu chất lượng tốt nhất, rầm rộ thuê một đội thợ xây dựng có tiếng trên huyện về. Khởi công xây dựng một ngôi trường mái ngói vẩy cá đỏ ối, khang trang kiên cố nằm sừng sững ở ngay bãi đất trống rợp bóng cây tĩnh lặng, sát ngay cạnh dòng suối ngầm nước chảy róc rách thơ mộng. Ngôi trường được thiết kế xây dựng gồm ba gian phòng học rộng rãi, trần cao thoáng đãng đón ánh sáng tự nhiên sáng sủa. Trường còn có cả khu vực sân chơi thể dục lát gạch phẳng lì, xung quanh được trồng xen kẽ đầy rẫy những hàng cây hoa mộc lan hoa nở trắng muốt, hương thơm bay ngào ngạt thanh tao.

Ngôi trường uy nghi ấy được chính thức treo biển khắc chữ vàng mang tên "Thạch Đầu Thư Viện". Thư viện này không chỉ là nơi dành riêng, nhận dạy trẻ con con nhà khá giả địa chủ có tiền, mà vòng tay nhân ái của nó còn mở rộng cánh cửa đón nhận, khuyến khích mọi trẻ em bần nông nghèo khó rách rưới trong thôn và cả những làng xóm lân cận lặn lội tới xin học. Tất cả bọn trẻ đến học đều được đài thọ hoàn toàn miễn phí, không thu một đồng tiền học phí nào, được phát tặng sách vở mới tinh mùi giấy và bút lông nghiên mực xịn. Thậm chí, Lâm Vãn tinh tế còn chi tiền bao thầu luôn cả bữa ăn trưa thịnh soạn dinh dưỡng (hôm thì nấu món cháo thịt lợn băm xương hầm béo ngậy, hôm thì làm bánh bông lan nướng lò thơm phức sữa) để làm mồi nhử hấp dẫn, khuyến khích các gia đình nông phu chịu thả lỏng cho con em cắp sách đi học thay vì nhẫn tâm bắt chúng phải nghỉ học ở nhà phụ làm việc cuốc đất đồng áng vất vả.

Để đảm bảo chất lượng giảng dạy nhồi chữ cho bọn trẻ không bị mai một vớ vẩn, quản gia Lâm Trí lại vác túi tiền đích thân đánh xe lừa lên tận huyện thành, dùng tiền lương bổng hậu hĩnh gấp ba lần bình thường để chèo kéo, mời bằng được hai vị tú tài già râu tóc bạc phơ, nổi danh tính tình thanh liêm, uyên bác chữ nghĩa đầy mình về cắm bản làng để cầm thước gõ đầu trẻ.

Buổi lễ sáng ngày khai giảng đầu tiên, không khí rộn rã tưng bừng. Khoảng sân trường lát gạch chật cứng đặc nghẹt bọn trẻ con quê mùa, đứa nào đứa nấy hôm nay cũng được bố mẹ tắm rửa sạch sẽ, bắt mặc quần áo vải đũi mới nguyên lành lặn lốm đốm màu chàm. Mặt mũi đứa nào cũng biểu hiện rõ sự háo hức ngây thơ xen lẫn vẻ rụt rè, bẽn lẽn chưa từng thấy. Tiểu thiếu gia Trần Bình tuy thân hình vóc dáng mới tròn ba tuổi nhỏ xíu nhưng cũng được Lâm Vãn chải tóc tết bím, mặc cho bộ áo dài gấm lụa màu xanh thẫm đắt tiền, tay ôm bo bo cái nghiên mực nhỏ xíu lẫm chẫm lon ton bước vào lớp, tự hào ngồi hàng ghế đầu theo học lớp vỡ lòng vạch nét.

Lão Lý trưởng thôn chống gậy trúc lẩy bẩy cùng các bậc phụ lão cao niên răng móm mém trong làng đứng nép ngoài hàng rào dâm bụt, rớt nước mắt khi tai nghe văng vẳng tiếng bọn trẻ con ê a đồng thanh đọc các bài vỡ lòng "Thiên tự văn", "Tam tự kinh" giòn giã vang vọng trong bầu không khí yên ả của thung lũng. Rất nhiều người da mặt nhăn nheo đã không kìm được giọt nước mắt hạnh phúc nghẹn ngào lăn dài. Sống gần trọn vẹn cả một đời người bán lưng cho trời, họ chưa bao giờ dám mơ tưởng đến một ngày cái làng quê chó ăn đá gà ăn sỏi nghèo kiết xác cùng cực này lại có một ngày vang lên được tiếng trẻ em ngân nga đọc sách thánh hiền, một thứ âm thanh vốn dĩ chỉ thuộc về giới quý tộc thượng lưu quyền quý.

"Trần phu nhân dung mạo đoan trang quả đúng là vị Bồ tát sống giáng trần hạ phàm cứu nhân độ thế. Ngài ấy không chỉ lo cho dân làng cái bát cơm no bụng, cái tấm áo mặc ấm thân qua mùa đông, mà nay ngài còn vươn tay cưu mang lo liệu cả cái con chữ thánh hiền soi sáng tương lai ngàn đời cho con cháu hậu duệ bần nông chúng ta." Một lão nông lưng còng gập, tay bám rào run rẩy chắp hai tay hướng về phía trang trại ngói đỏ đồ sộ của gia tộc họ Trần mà sụp lạy, thành kính vái vọng rưng rưng.

Sự nghiệp đầu tư vào giáo dục mầm non từ thiện này của Lâm Vãn tuy bề ngoài nhìn vào chỉ thấy đốt tiền không sinh ra lợi nhuận thương mại một đồng lẻ nào ngay lập tức, nhưng thực chất sâu xa, nó chính là viên gạch vô giá, là cái nền móng vững chắc nhất, kiên cố nhất. Nàng đang gieo từng hạt mầm tri thức, đạo đức nhân quả và ngầm xây dựng sự trung thành, biết ơn tuyệt đối không thể xóa nhòa cho thế hệ trẻ em tương lai lớn lên tại đây. Chính việc làm đó đã âm thầm giăng lưới đảm bảo sự vươn mình phát triển bền vững và khẳng định một vị thế bá chủ không thể lay chuyển, không thế lực nào lật đổ nổi của gia tộc quyền lực họ Trần tại vùng đất đai trù phú này trong hàng trăm, hàng ngàn năm tới.