Chương 22: Mô Hình Hợp Tác Xã Và Hợp Đồng Bảo Hiểm Giá

Vùng đồi Tây Sơn sương mù lãng đãng.

Khác với những trang trại lớn nằm dưới chân đồi có đường lộ bằng phẳng, những hộ nông dân nghèo nằm rải rác tít trên các sườn dốc cheo leo. Mùa màng bấp bênh, bị thương lái ép giá là chuyện cơm bữa của họ.

Khi cỗ xe của Kiều Linh dừng lại ở một khoảng sân đất nện giữa một cụm năm hộ gia đình nông dân, bọn họ đều tròn mắt nhìn vị tiểu thư ăn mặc sang trọng bước xuống.

Lão Trương, người lớn tuổi nhất xóm, rụt rè chắp tay: "Tiểu thư... ngài là tiểu thư nhà nào? Đến cái chốn khỉ ho cò gáy này làm gì?"

"Ta là chủ của Trường Phong Vận Cục. Ta đến để mua chè và sữa bò." Kiều Linh thân thiện đáp, hoàn toàn không có vẻ kiêu ngạo của người thành thị.

"Mua chè? Nhưng nhà chúng tôi chỉ có vài sào chè, hái cả tuần mới được vài chục cân. Tiểu thư đánh cả cỗ xe lớn thế này lên đây mua thì lỗ cả tiền xe mất." Lão Trương thở dài. Xưa nay thương lái toàn chê họ sản lượng ít, đường khó đi nên ép giá đến mức chẳng buồn bán.

"Đúng là lỗ tiền xe thật." Kiều Linh gật đầu thừa nhận. Nàng nhìn quanh những gương mặt khắc khổ, cháy nắng của đám nông dân. "Nhưng nếu ta không thu mua lẻ tẻ từng nhà, mà mua theo nhóm thì sao?"

Đám nông dân ngơ ngác nhìn nhau. Theo nhóm là sao cơ?

Kiều Linh lấy từ trong tay áo ra một xấp khế ước đã viết sẵn, trải lên một tảng đá phẳng.

"Mọi người nghe kỹ đây." Giọng Kiều Linh rành rọt, rền vang. "Thay vì mạnh ai nấy bán, ta muốn năm mươi hộ nông dân trên ngọn đồi này liên kết lại với nhau. Các người cử ra một người làm Trưởng nhóm. Ta sẽ cung cấp cho các người giỏ mây chuẩn, cân chuẩn và hướng dẫn cách sấy chè theo đúng một công thức duy nhất để chất lượng đồng đều."

Nàng vẽ một sơ đồ nhỏ bằng than lên đá: "Cứ ba ngày một lần, tất cả các hộ sẽ mang chè và sữa vắt được tập trung tại một nhà kho chung dưới chân dốc này. Xe của Trường Phong sẽ đến lấy một lần duy nhất. Tiết kiệm công sức cho ta, cũng tiết kiệm sức lực cho các người gánh hàng ra chợ."

Lão Trương do dự: "Nhưng thưa tiểu thư... giá cả thị trường lên xuống thất thường. Nhỡ mùa đông ế ẩm, tiểu thư không mua nữa, chúng tôi tập trung hàng lại rồi đổ đi đâu?"

Đây chính là nỗi sợ rủi ro thị trường cố hữu của người nông dân. Kiều Linh đã lường trước điều này.

"Đó là lý do ta mang theo Khế ước bao tiêu." Kiều Linh gõ gõ vào xấp giấy. "Trong hợp đồng này ghi rõ: Trường Phong Vận Cục cam kết thu mua toàn bộ sản lượng của nhóm trong vòng một năm, với giá CỐ ĐỊNH, cao hơn giá chợ mười phần trăm."

Cả đám nông dân ồ lên kinh ngạc.

Kiều Linh tiếp tục: "Ngay cả khi giá chè ngoài chợ rớt thê thảm, ta vẫn mua của các người với giá đã ký. Đây gọi là Hợp đồng bảo hiểm giá. Đổi lại, nếu giá chợ tăng vọt, các người cũng không được bán cho kẻ khác. Lợi ích song hành, rủi ro chia sẻ. Các người dám ký không?"

Một sự đảm bảo về đầu ra ổn định, giá cả cố định bất chấp thời tiết được mùa hay mất mùa! Đối với những người nông dân quanh năm sống trong phấp phỏng âu lo, bản khế ước này chẳng khác nào lá bùa hộ mệnh do thần tiên ban tặng.

"Ký! Chúng tôi ký!" Lão Trương run rẩy cầm bút lông, điểm chỉ vào khế ước. Các hộ nông dân khác cũng tranh nhau kéo đến.

Chỉ trong ba ngày lặn lội khắp các ngọn đồi Tây Sơn, Kiều Linh đã thành lập được mười cụm nông dân liên kết. Hơn một trăm hộ nông dân lẻ tẻ đã được gom lại thành một khối sức mạnh khổng lồ. Nhờ quy trình chuẩn hóa từ khâu thu hái đến sấy khô, chất lượng trà của nông dân không những không kém, mà vì được hái từ những cây chè cổ thụ trên sườn núi cao, vị trà còn đậm đà và thanh khiết hơn hẳn trà trồng công nghiệp ở các trang trại lớn.

Quan trọng nhất, nhờ loại bỏ khâu trung gian và tối ưu hóa tuyến đường thu gom, chi phí vận chuyển của Kiều Linh giảm xuống cực thấp.

Bảy ngày sau, tại Thẩm phủ.

Lôi Báo quỳ rạp dưới đất, mồ hôi đầm đìa: "Thiếu... thiếu chủ... thuộc hạ vô năng! Trường Phong Vận Cục đã ra mắt món trà sữa mới, nguyên liệu hoàn toàn lấy từ Tây Sơn. Nghe nói nàng ta đã gom hơn một trăm hộ nông dân nghèo lại thành một tổ chức gì đó gọi là 'Hợp tác xã'..."

Thẩm Hàn Châu sầm mặt, bóp nát chén ngọc trong tay.

Hắn thao túng được tầng lớp chóp bu, nhưng Kiều Linh lại dùng cách thu gom nhỏ lẻ để thâu tóm toàn bộ tầng lớp đáy xã hội. Tích tiểu thành đại, một trăm hộ nông dân gộp lại, sản lượng cung cấp thậm chí còn vượt qua cả ba trang trại lớn của hắn, mà giá thành sản xuất lại rẻ hơn một nửa!

"Hay. Rất hay." Thẩm Hàn Châu tức đến bật cười, nụ cười sắc lẹm như gươm tuốt vỏ. "Dùng sự gắn kết của những kẻ yếu thế để chống lại nguồn vốn khổng lồ của ta. Kiều Linh, cô quả nhiên là khắc tinh của Thẩm Hàn Châu này."

Hắn đứng dậy, đi đến bên cửa sổ, nhìn ra màn đêm kinh thành. "Trường Phong tự sản tự tiêu trà sữa, lợi nhuận nhất định sẽ tăng vọt. Ta không thể ngồi yên nhìn nàng ta hút cạn tiền của kinh thành được. Phân phó xuống, mời mười vị danh y và đầu bếp giỏi nhất kinh thành đến Thẩm phủ cho ta. Nàng ta bán được trà sữa, Thẩm gia ta cũng bán được!"