Chương 23: Chuyến Về Quê Và Ma Trận Đám Giỗ Họ

Sáu giờ sáng thứ Bảy, chiếc SUV gầm cao của Trịnh Uy Vũ lăn bánh khỏi hầm để xe chung cư Emerald, tiến thẳng ra đường cao tốc hướng về vùng ngoại ô.

Hôm nay là ngày giỗ cụ tổ của dòng họ Lê nhà Hạ An. Theo truyền thống nông thôn Việt Nam, đám giỗ họ không chỉ là dịp để con cháu tụ tập hương khói, mà còn là một diễn đàn xã hội thu nhỏ – nơi diễn ra những màn phô diễn thành tựu, so sánh ngầm và soi mói đời tư gắt gao nhất.

Ngồi ở ghế phụ, Hạ An liên tục đan hai bàn tay vào nhau, vẻ mặt căng thẳng. Dù đã lăn lộn bao năm trong môi trường công sở đầy rẫy drama, cô vẫn luôn mang một nỗi ám ảnh tâm lý cực lớn mỗi khi phải đối mặt với các bà dì, bà thím ở quê.

"Em không cần phải căng thẳng thế đâu," Uy Vũ vừa điều khiển vô lăng, vừa liếc nhìn cô. Âm nhạc cổ điển êm ái phát ra từ hệ thống loa xe dường như không đủ sức làm dịu đi sự bồn chồn của Hạ An. "Chúng ta chỉ về ăn một bữa cơm rồi đi ngay trong chiều nay. Em đã xử lý những đối tác khó nhằn nhất, vài câu hỏi thăm của họ hàng không làm khó được chuyên gia nhân sự đâu."

"Anh chưa hiểu được sức công phá của các 'chuyên gia tình báo' làng xã đâu," Hạ An thở dài não nề. "Họ không đàm phán bằng hợp đồng, họ đàm phán bằng sự quan tâm ngụy tạo. Anh cứ chuẩn bị tinh thần đi, lát nữa anh sẽ bị lột sạch thông tin từ lương bổng, chức vụ cho đến việc ngày xưa đi học được mấy điểm toán đấy."

Hai tiếng rưỡi sau, chiếc xe rẽ vào một con đường làng đổ bê tông nhỏ hẹp, tiến đến trước cổng ngôi nhà thờ họ rêu phong.

Khung cảnh đám giỗ hiện ra với đặc trưng không thể nhầm lẫn: Hàng chục chiếc xe máy xếp ngổn ngang từ trong sân ra ngoài ngõ. Khói bếp củi mù mịt bay lên từ khu vực sân sau, quyện với mùi nhang trầm, mùi hành tỏi phi và tiếng lợn gà kêu ếch nhái. Tiếng dao thớt lạch cạch xen lẫn tiếng cười nói băm bổ, ồn ào của hàng chục con người tạo nên một mớ âm thanh hỗn tạp, ong ong cả màng nhĩ.

Chiếc SUV màu đen bóng loáng đỗ xịch trước cổng lập tức thu hút sự chú ý của toàn bộ mọi người.

Khi Uy Vũ bước xuống xe, mở cốp xách theo vài hộp quà đắt tiền, cả khoảng sân bỗng chốc im bặt mất vài giây. Thân hình cao lớn, vẻ mặt điềm đạm, góc cạnh cùng phong thái lịch lãm của một vị Kiến trúc sư trưởng hoàn toàn lạc lõng giữa khung cảnh quê kiểng. Những ánh mắt tò mò, dò xét từ các bậc trưởng bối, các bà thím đang lặt rau, cho đến những ông chú đang cởi trần uống trà, đồng loạt phóng như tia laser về phía hai người.

"Ôi dào, vợ chồng cái An về rồi đấy à! Làm thành phố đi xe hơi oai quá nhỉ!" Tiếng lanh lảnh của Thím Tư – người nổi tiếng mồm mép nhất họ – vang lên, phá vỡ sự im lặng.

"Dạ, cháu chào các ông bà, các bác, các thím ạ," Hạ An kéo tay Uy Vũ, mỉm cười gật đầu chào hỏi một vòng. Uy Vũ cũng theo phép tắc, điềm đạm chào hỏi từng người.

Theo luật bất thành văn của các đám giỗ quê, nam nữ ngay lập tức bị phân tuyến. Uy Vũ bị mấy ông chú họ kéo tuột ra bàn uống nước chè trước thềm nhà trên để "thử tửu lượng", trong khi Hạ An bị lôi xềnh xệch xuống khu vực sân giếng phía sau – nơi các bà mẹ, bà thím đang xúm xít quanh mấy thau nước lớn để rửa bát và nhặt rau.

Ma trận tra khảo chính thức bắt đầu.

Hạ An vừa xắn tay áo, kéo chiếc ghế nhựa lùn ngồi xuống nhặt bó rau dền, thì Dì Ba đã sấn sổ đưa mặt vào.

"An này, dạo này làm Trưởng phòng nhân sự gì đó trên thành phố, lương tháng chắc cũng phải ba bốn chục triệu nhỉ? Chứ cái Hoa nhà bà Sáu đầu ngõ làm ngân hàng, tháng được có mười lăm triệu mà mẹ nó khoe ầm cả làng lên." Dì Ba cố tình nói to, cốt để mấy bà thím xung quanh nghe thấy.

Hạ An cười trừ, đáp bằng một bài văn mẫu ngoại giao. "Dạ, lương cháu cũng đủ sống thôi dì ạ. Công việc áp lực lắm, không được nhàn nhã như các chị làm viên chức ở quê đâu."

"Gớm, cứ khiêm tốn!" Thím Tư bĩu môi, lật lật miếng thịt gà luộc. "Thế còn chồng mày? Nghe mẹ mày bảo làm kiến trúc sư gì đó, giám đốc cơ à? Thế thu nhập bao nhiêu? Hai đứa mua nhà thành phố chưa, hay vẫn chui rúc nhà trọ? Cái loại xe ô tô to thế kia chắc tốn xăng lắm nhỉ, có phải mua trả góp không?"

Hạ An cảm thấy thái dương bắt đầu giật giật. "Dạ, anh ấy cũng có căn hộ chung cư rồi ạ. Xe thì anh ấy tự mua bằng tiền tiết kiệm."

"Chung cư à? Giao ôi, chung cư thì làm sao bằng đất nền được," một bà bác họ xa chép miệng, giọng điệu chê bai ra mặt. "Bỏ mấy tỷ mua cái chuồng chim trên không, sổ đỏ thì chung đụng, mốt nó xuống cấp thì bán cho ai. Cứ như thằng Tuấn con bác, mua mảnh đất thổ cư ở quê, xây cái nhà ba tầng to vật vã, thế mới gọi là an cư lạc nghiệp."

Hạ An hít một hơi sâu, kìm nén cảm giác ngột ngạt đang dâng lên trong lồng ngực. Cô hiểu rằng, trong hệ quy chiếu của làng quê, mọi thành tựu của cô đều sẽ bị đem ra so sánh và dìm hàng một cách không thương tiếc, chỉ để vuốt ve cái tôi của họ.

Nhưng đó chưa phải là điều tồi tệ nhất. Cuộc tấn công tâm lý nhanh chóng chuyển hướng sang chủ đề nhạy cảm nhất của phụ nữ: Sinh đẻ.

"Mà này, cưới nhau mấy tháng rồi sao cái bụng mày vẫn xẹp lép thế kia?" Dì Ba chỉ chiếc đũa đang dính mỡ thẳng vào bụng Hạ An. "Đang kế hoạch đấy à?"

"Dạ, vợ chồng cháu đang bận phát triển sự nghiệp nên tính vài năm nữa mới sinh con ạ," Hạ An cố gắng giữ nụ cười lịch sự.

"Trời đất ơi! Mày điên à con!" Thím Tư vỗ đùi đánh đét một cái, nước giếng bắn tung tóe. "Đàn bà con gái sự nghiệp làm cái gì? Học cao hiểu rộng cho lắm rồi đến lúc ba mươi tuổi trứng lép không đẻ được thì chồng nó bỏ nó rước con khác về! Quan trọng nhất của đàn bà là tấm chồng và mụn con. Mày nhìn con Linh nhà bà Bảy đi, học hành chả đến đâu nhưng đẻ sòn sòn hai đứa con trai, giờ nhà chồng cưng như trứng mỏng, chả phải đi làm ngày nào."

"Đúng đấy," bà bác hùa theo. "Chồng mày làm giám đốc, đi ra ngoài thiếu gì con trẻ đẹp nó bu vào. Mày không đẻ nhanh trói chân nó lại, có ngày mất chồng như chơi con ạ. Phụ nữ thành đạt đến mấy mà không có con thì cũng vứt."

Những câu nói chát chúa, vô duyên núp bóng dưới lớp vỏ bọc "quan tâm, dặn dò" cứ thế dội xuống đầu Hạ An như mưa đá. Không khí ngột ngạt của hơi nóng từ nồi nước luộc gà đang bốc khói, mùi tanh của cá sống và mùi mồ hôi trộn lẫn khiến lồng ngực cô bị bóp nghẹt. Sự nghiệp mà cô thức khuya dậy sớm, đổ mồ hôi sôi nước mắt để gây dựng, trong mắt những người họ hàng này, lại chẳng có giá trị bằng một cái máy đẻ.

Mười một giờ rưỡi, ba mươi mâm cỗ được dọn ra la liệt khắp từ sân vào trong nhà.

Tiếng nhạc loa kẹo kéo mở công suất lớn đinh tai nhức óc. Tiếng chạm ly "dô dô" ầm ĩ của cánh đàn ông rung chuyển cả mái tôn. Hạ An được xếp ngồi cùng mâm với Uy Vũ ở gian nhà chính, cùng với các ông chú, ông bác có máu mặt trong họ. Cô tưởng rằng thoát khỏi khu vực bếp sẽ đỡ áp lực hơn, nhưng không, đây mới là sân khấu chính của màn tra tấn tinh thần.

Ông Bác Cả – người có quyền uy nhất họ – sau khi nốc cạn ba ly rượu đế, mặt đỏ gay, quay sang bắt đầu nhắm vào Uy Vũ.

"Cháu Vũ này, bác nói thật, cháu làm giám đốc thành phố thì giỏi đấy. Nhưng đàn ông là phải biết dạy vợ," Bác Cả gõ đũa cộc cộc xuống mâm. "Cái An nhà này từ bé đã bướng bỉnh, tính tình thì thích bay nhảy, tham công tiếc việc. Cháu phải ép nó đẻ đi. Không đẻ thì ở nhà phục vụ chồng, chứ đàn bà mà để ra ngoài kiếm tiền nhiều hơn chồng thì hỏng, nhà cửa ắt loạn. Nhìn gương cái Thu chị nó đấy, cậy làm ra tiền rồi vợ chồng đâm ra khinh nhau, cuối cùng ly dị làm xấu mặt cả dòng họ."

Hạ An nghe nhắc đến chị gái mình, sắc mặt lập tức trắng bệch. Nỗi đau của chị Thu lại bị đem ra làm câu chuyện làm quà, làm ví dụ bôi nhọ ngay giữa bữa tiệc đông người. Cô nắm chặt đôi đũa đến mức các đốt ngón tay trắng bệch. Cơn giận dữ và sự phẫn nộ dâng trào lên tận cổ họng, nhưng truyền thống kính trên nhường dưới, nỗi sợ làm bố mẹ mất mặt lại ép cô phải nuốt ngược cục tức vào trong.

"Bác nói phải đấy," một ông chú khác thêm mắm dặm muối. "Dân thành phố chúng mày bây giờ sống thực dụng lắm, đụng tí là ly hôn, chả coi truyền thống gia đình ra gì. Cứ phải như nhà quê chúng tao, tam tòng tứ đức, chồng chúa vợ tôi thì gia đạo mới yên ấm được."

Sự chịu đựng của Hạ An đã vượt quá giới hạn. Bầu không khí ngột ngạt của hơi rượu, tiếng ồn ào và những lời giáo điều sặc mùi gia trưởng ép cô đến mức khó thở. Từng tế bào trong cơ thể cô đang gào thét muốn đứng dậy, hất tung mâm cỗ này và kéo Uy Vũ bỏ đi.

Cô liếc nhìn sang người đàn ông bên cạnh. Uy Vũ vẫn ngồi tĩnh lặng. Anh mặc chiếc áo sơ mi màu xám nhạt, đặt đôi đũa xuống mâm, rút một tờ khăn giấy chậm rãi lau khóe miệng. Khuôn mặt góc cạnh của anh không hề biểu lộ sự bối rối hay khó chịu, nhưng bầu không khí xung quanh anh đang đột ngột giảm xuống âm độ. Đôi mắt đen thẳm vốn luôn điềm đạm lúc này đang từ từ ngước lên, sắc lẹm và nguy hiểm tựa như một thanh gươm đã được rút khỏi vỏ, chuẩn bị giáng xuống một đòn chí mạng.