Chương 59: Cơn Bão Đình Công Và Nghệ Thuật Quản Trị Nhân Sự

Hệ thống "Grap Ngựa" và các xưởng gia công phát triển rực rỡ mang lại núi bạc cho quốc khố. Nhưng mặt trái của sự bùng nổ này là cường độ làm việc vắt kiệt sức lực con người. Đám phu ngựa ngày đêm phi như điên trên phố để kịp giao đồ, còn thợ dệt thì chong đèn đến mờ cả mắt để kịp giao khế ước ngoại quốc.

Sức chịu đựng của con người có giới hạn. Một buổi sáng, mạng lưới buôn bán khổng lồ của Đại Tiêu bỗng nhiên tê liệt hoàn toàn (Supply Chain Disruption).

Trước cổng Ngọ Môn, hàng ngàn phu ngựa mặc áo xanh đọt chuối và thợ thuyền thủ công tụ tập đông nghịt. Họ quăng roi ngựa, vứt khung cửi, đồng thanh hô to các khẩu hiệu phản đối. Một thanh niên vạm vỡ tên là Lý Tráng – người đứng đầu phong trào – đứng trên bục đá dõng dạc tuyên bố thành lập "Phường hội thợ thuyền" (Labor Union).

"Chúng ta làm quần quật từ gà gáy đến nửa đêm, nhưng tiền công chỉ bằng vài đấu gạo! Giao hàng trễ thì bị phạt, ngựa hất ngã gãy chân thì tự bỏ tiền túi ra rịt thuốc (No Workers' Comp)! Hôm nay chúng ta quyết bãi công (Strike) cho đến khi triều đình chịu nhượng bộ!"

Đám đông hò reo vang dội. Mọi hoạt động buôn bán trong kinh thành chững lại. Hàng hóa ùn ứ, khách mua gào thét vì không nhận được đồ. Tiền bạc thu về của Nội Vụ Phủ rớt thảm hại chỉ trong một ngày.

Tiêu Cảnh Dực nổi trận lôi đình, đập bàn quát lớn: "Đám bần dân này to gan thật! Dám bãi công uy hiếp triều đình? Truyền lệnh cho Ngự lâm quân, mang roi da ra quất cho chúng tan hàng, bắt tất cả tống vào ngục!"

"Bệ hạ, xin bớt giận!" Tần Uyển hớt hải bước vào, vội vã ngăn cản Sếp tổng bạo lực. "Dùng bạo lực để dẹp yên bãi công (Union Busting) là điều tối kỵ trong thuật dùng người (HR Management)! Đánh chết bọn họ thì ai đi giao đồ, ai dệt lụa cho bệ hạ? Bệ hạ cứ giao chuyện này cho Quản sự nhân lực là thần thiếp!"

Không đợi Sếp tổng đồng ý, Tần Uyển thay một bộ váy lụa giản dị, sai Cao Thắng kê một chiếc bàn trà ngay giữa cổng Ngọ Môn. Nàng thong thả ngồi xuống, mỉm cười ngoắc tay gọi Lý Tráng tới để "Đàm phán hòa giải" (Collective Bargaining).

"Nói đi, các ngươi muốn gì?" Tần Uyển từ tốn hỏi.

Lý Tráng ưỡn ngực, đại diện cho hàng ngàn người lao động đưa ra yêu sách: "Thứ nhất, tăng tiền công gấp đôi! Thứ hai, mỗi ngày chỉ làm việc bốn canh giờ (8-hour Workday), hết giờ là về! Thứ ba, nếu bị tai nạn gãy chân gãy tay, triều đình phải lo tiền thuốc thang!"

Đám thợ thuyền phía sau xôn xao đồng tình. Bọn họ nghĩ rằng Uyển Quý Phi nổi tiếng vắt cổ chày ra nước sẽ tức điên lên mà chửi bới.

Nào ngờ, Tần Uyển gật đầu cái rụp: "Bổn cung đồng ý hết!"

Lý Tráng và cả ngàn người há hốc mồm, không tin vào tai mình.

Tần Uyển đứng dậy, dõng dạc tuyên bố: "Từ hôm nay, ta sẽ lập ra 'Quỹ hỗ trợ y tế' (Health Insurance/Welfare Fund). Bất cứ ai bị thương trong lúc làm việc sẽ được triều đình phát thuốc miễn phí! Hơn nữa, các ngươi chỉ bắt buộc phải làm việc bốn canh giờ một ngày, tiền công cơ bản (Base Pay) vẫn giữ nguyên không đổi!"

Tiếng hoan hô nổ ra như sấm rền. Nhưng ngay khi đám thợ thuyền định giải tán, Tần Uyển phẩy tay mỉm cười đầy ẩn ý:

"Tuy nhiên! Quy tắc trả công sẽ thay đổi. Từ nay, triều đình không trả 'Lương cứng qua ngày' (Fixed Salary) nữa, mà sẽ trả theo 'Năng suất làm việc' (Performance-based Pay / KPI)!"

Nàng giơ lên một tấm bảng tính: "Các ngươi muốn làm bốn canh giờ? Được! Cứ giao đủ ba mươi chuyến hàng là nhận tiền công cơ bản rồi đi về ngủ. NHƯNG! Từ chuyến hàng thứ ba mươi mốt trở đi, mỗi chuyến ta sẽ trả tiền công gấp ba lần (Overtime Pay / Commission)! Ai giao được một trăm chuyến một ngày, cuối tháng ta phong làm 'Người đi ngựa xuất sắc nhất' (Employee of the Month), tặng thêm một thỏi vàng ròng và một tấm lệnh bài danh dự đeo trước ngực!"

Đám phu ngựa và thợ thuyền đứng hình mất ba giây. Bọn họ bắt đầu nhẩm tính trong đầu. Nếu chỉ làm việc tà tà bốn canh giờ thì không chết đói, nhưng cũng chẳng giàu được. Còn nếu cày cuốc giao hàng thêm, tiền công lại nhân gấp ba, lại còn được phong danh hiệu, nở mày nở mặt với bà con lối xóm (Employee Engagement)!

"Thế... thế nếu ta cưỡi ngựa giao hàng cả ngày lẫn đêm thì sao?" Lý Tráng nuốt nước bọt hỏi.

"Thì nhà ngươi sẽ có bạc nhiều ngang ngửa quan huyện!" Tần Uyển nháy mắt.

Chỉ một câu nói đó, bầu không khí bãi công bị đập nát vụn. Lòng tham và khát vọng đổi đời bừng cháy trong mắt những kẻ làm thuê. Đám phu ngựa vội vàng lao đi tìm ngựa, đám thợ thuyền ba chân bốn cẳng chạy về xưởng dệt. Chẳng còn ai quan tâm đến cái "Phường hội thợ thuyền" hay "Bốn canh giờ làm việc" nữa. Bọn họ chỉ muốn đi giao hàng cày bạc!

Tiêu Cảnh Dực đứng trên tường thành nhìn xuống, vã mồ hôi hột. Cuộc nổi loạn kinh hoàng đã bị Tần Uyển hóa giải chỉ bằng một cú lật ngược về cách tính tiền công (Compensation Model).

"Đáng sợ! Nàng ấy không ép chúng làm việc, mà nàng ấy cấy vào đầu chúng sự tự nguyện dốc cạn sức lực vì tiền!" Sếp tổng lẩm bẩm, thầm cảm tạ trời đất vì Tần Uyển đã được gả cho mình chứ không phải cho Quốc vương Bắc Ngụy.

Bằng nghệ thuật Quản trị Nhân sự đỉnh cao, Tần Uyển đã biến một đội quân bất mãn thành một cỗ máy cày cuốc (Motivated Workforce) khủng khiếp nhất thiên hạ!