Giữa Hai Đỉnh Núi
Chương 16: Khi cô ấy vắng mặt
GIỮA HAI ĐỈNH NÚI
Chương 16: Khi cô ấy vắng mặt
Song Cường đến thư viện lúc bảy giờ mười lăm sáng.
Thứ Tư. Ngày họ vẫn thường làm việc chung từ bảy rưỡi đến gần trưa, rồi mỗi người về lo phần của mình vào buổi chiều. Anh đến sớm hơn thường lệ mười lăm phút - không phải vì có kế hoạch gì cụ thể, mà đơn giản vì thói quen sáng dậy sớm và không có lý do gì để ở lại nhà lâu hơn.
Anh chọn góc quen, đặt ba lô xuống, mở laptop.
Bàn phía đối diện trống.
Điều đó không phải bất thường - Khánh Vy đôi khi đến muộn hơn anh vài phút. Anh mở file dữ liệu, bắt đầu chạy lại phần kiểm định mà hôm qua anh đã gần hoàn thành nhưng phát hiện một lỗi nhỏ trong cách anh mã hóa biến. Bảy giờ ba mươi. Anh nhìn lên một lần - bàn bên vẫn trống. Tám giờ.
Bàn bên vẫn trống.
Anh nhắn tin. Ngắn gọn:
Đang đến chưa?
Năm phút trôi qua không có phản hồi. Điều đó bất thường - Khánh Vy không phải người để tin nhắn treo lâu, ngay cả khi cô đang bận cô cũng sẽ trả lời một cái gì đó ngắn trong vòng vài phút.
Tám giờ mười lăm, tin nhắn trả lời đến:
Ốm. Không đến được hôm nay.
Song Cường nhìn vào màn hình điện thoại.
Ba chữ. Đơn giản đến mức anh đọc lại lần hai để chắc chắn không bỏ sót thông tin gì. Không bỏ sót. Cô ốm, không đến được, hết.
Anh đặt điện thoại xuống và quay lại màn hình laptop.
Hai tiếng đầu diễn ra bình thường - hoặc ít nhất là trông có vẻ bình thường.
Anh sửa lỗi mã hóa biến, chạy lại kiểm định, so sánh kết quả với lần trước. Kết quả thay đổi một chút - đúng như dự kiến. Anh ghi lại vào file ghi chú. Rồi anh mở phần tiếp theo cần làm: xây dựng bảng tóm tắt kết quả cho chương bốn.
Đây là phần anh cần quyết định về cách trình bày.
Về mặt kỹ thuật, anh có thể làm theo ba cách: biểu đồ phân tán với đường hồi quy, bảng số liệu đầy đủ, hoặc heatmap tương quan. Mỗi cách có ưu nhược điểm riêng tùy vào đối tượng đọc. Và đối tượng đọc của phần này - đây chính là điểm anh cần người khác để quyết định - là hội đồng giám khảo vòng bán kết, mà anh không biết sở thích trình bày của họ nghiêng về bên nào: toán học thuần túy hay dễ đọc với người xã hội học.
Anh dừng lại.
Bình thường, đây là lúc anh quay sang hỏi Khánh Vy. Không phải vì anh không có ý kiến - anh luôn có ý kiến. Mà vì cô biết hội đồng nghiêng về đâu, cô đọc người tốt hơn anh và cô hiểu ngôn ngữ học thuật xã hội học hơn anh. Hai phút tranh luận với cô thường cho ra câu trả lời tốt hơn hai tiếng anh tự cân nhắc một mình.
Nhưng hôm nay không có cô.
Anh chọn bảng số liệu đầy đủ - phương án an toàn nhất, không ai có thể phê phán bảng số liệu đầy đủ và chính xác, dù nó không phải lựa chọn thú vị nhất. Làm xong bảng, anh nhìn lại - đúng, không có gì để chê, nhưng cũng không có gì đặc biệt.
Anh chuyển sang phần tiếp theo: đoạn nhận xét kết quả dưới bảng số liệu.
Đây là phần khó hơn. Về kỹ thuật thì dễ - anh mô tả những gì con số thể hiện, giải thích hệ số, chỉ ra các mô hình đáng chú ý. Nhưng phần này trong đề cương chung của họ được ghi chú là kết hợp diễn giải định lượng và định tính - tức là anh cần viết theo cách không chỉ nói "hệ số Beta = 0.43, p < 0.001" mà còn kết nối con số đó với ý nghĩa xã hội của nó.
Đó là vùng của Khánh Vy.
Anh thử viết. Phác thảo một đoạn. Đọc lại. Xóa. Viết lại. Đọc lại. Để đó.
Vấn đề không phải là anh không thể viết phần đó. Vấn đề là anh biết mình có thể viết đúng mà không viết hay - và sự khác biệt giữa đúng và hay trong ngôn ngữ học thuật xã hội là thứ anh chưa học được cách nắm bắt một cách tự nhiên.
Một tiếng rưỡi trôi qua. Anh nhìn lại tổng tiến độ của buổi sáng.
Chậm hơn thường lệ khoảng ba mươi phần trăm - và anh không thích con số đó.
Không phải vì anh không đủ năng lực. Mà vì trong ba mươi phần trăm chậm hơn đó có chứa ít nhất hai điểm mà anh đã phải dừng lại và tự hỏi: Vy sẽ nhìn điều này thế nào?
Anh không dừng lại để nhớ cô. Anh dừng lại vì thiếu một quan điểm phản biện cụ thể - và quan điểm phản biện đó có hình dạng cụ thể trong đầu anh: nó sắc bén, nó nghi ngờ những kết luận quá gọn gàng, nó hỏi "và nếu giải thích thay thế là gì?" trước khi chấp nhận bất kỳ thứ gì.
Không phải cô ấy. Là quan điểm phản biện. Anh cần quan điểm phản biện.
Anh tự nhắc mình điều đó, rõ ràng và dứt khoát trong đầu.
Gần mười một giờ, anh dừng lại uống nước.
Thư viện đã lác đác có thêm vài học sinh khác, ngồi rải rác ở các bàn xa. Tiếng lật sách, tiếng bút, tiếng ai đó thì thầm. Những âm thanh quen thuộc của không gian học tập mà anh đã ngồi trong đó từ năm lớp mười đến giờ.
Anh nhìn sang bàn bên.
Trống.
Tập tài liệu của cô không có ở đó - tất nhiên, cô mang về nhà. Chiếc ghế xoay nhỏ mà cô hay đẩy ra một chút so với mặt bàn - cái thói quen cô có khi ngồi đọc lâu - giờ được đẩy thẳng vào bàn, ngay ngắn như thể không ai ngồi vào đó từ hôm qua. Bề mặt bàn sạch sẽ và hoàn toàn không có gì trên đó.
Anh nhìn điện thoại. Tin nhắn của cô vẫn trên màn hình: Ốm. Không đến được hôm nay.
Anh gõ: Ngày mai vẫn họp. Đừng trễ.
Rồi anh để điện thoại xuống, quay lại màn hình laptop.
Phía bên kia thành phố, Khánh Vy nằm trên giường với khăn ướt đặt lên trán.
Nhiệt độ cô sáng nay là 38.4 độ - không đủ để đi bệnh viện, đủ để cơ thể tự xử lý nếu nghỉ ngơi đủ. Mẹ cô đã bắt cô uống thuốc hạ sốt và dặn không được nhìn điện thoại, rồi đi làm với vẻ mặt kiên quyết của người có con ốm thường xuyên bỏ qua lệnh nghỉ ngơi.
Tất nhiên cô nhìn điện thoại.
Tin nhắn của Song Cường hiện ra. Cô đọc:
Ngày mai vẫn họp. Đừng trễ.
Khánh Vy nhìn chằm chằm vào màn hình trong vài giây.
Rồi cô cười.
Không phải cười lớn - không đủ sức để cười lớn khi đang sốt. Chỉ là một cái cười tắt đi nhanh ở khóe miệng, loại cười người ta hay cười khi đọc được thứ gì đó không buồn cười theo nghĩa thông thường nhưng lại buồn cười theo nghĩa nào đó khác hoàn toàn.
Ngày mai vẫn họp. Đừng trễ.
Không có cô ốm thế nào rồi. Không có nghỉ ngơi đi nhé. Không có bất kỳ thứ gì người bình thường nhắn cho nhau khi một người kia ốm. Chỉ là: ngày mai vẫn họp, đừng trễ.
Đó là Song Cường. Hoàn toàn, không sai một chi tiết.
Cô gõ trả lời: Biết rồi.
Rồi cô đặt điện thoại xuống, nhìn lên trần nhà, và giữ nguyên cái cười đó trong người một lúc trước khi nó tan đi.
Ngoài cửa sổ, gió thổi qua hàng cây bên đường - tiếng lá xào xạc mùa hè, khô và quen thuộc. Cô nằm yên, khăn ướt lạnh dần trên trán, và trong trạng thái nửa tỉnh nửa mê của người đang sốt nhẹ, cô không cố gắng nghĩ đến bất kỳ điều gì liên quan đến công trình nghiên cứu.
Chỉ là cái tin nhắn đó. Và cái cười không giải thích được đó.
Ngày mai vẫn họp. Đừng trễ.
Kiểu quan tâm kỳ lạ nhất mà cô từng thấy - không nhìn nhận sự ốm, chỉ xác nhận rằng sự vắng mặt có thời hạn. Rằng ngày mai cô sẽ ở đó. Rằng ngày mai có họp.
Rằng anh đang chờ.
Cô không nghĩ thêm gì về câu đó. Cô nhắm mắt và cố ngủ như mẹ dặn.
Sau lưng mi mắt, cái cười vẫn còn đó một lúc trước khi chìm vào giấc ngủ sốt mệt mỏi.
Cuối buổi chiều, Song Cường dọn đồ ra về.
Tiến độ của ngày hôm nay: xong phần kiểm định, xong bảng số liệu, viết được một nửa đoạn nhận xét - phần còn lại để dành. Tổng cộng ít hơn dự kiến.
Anh đi qua bàn bên khi ra về - không dừng lại, không nhìn. Chỉ đi qua.
Nhưng có một chi tiết nhỏ mà anh không để ý: bước chân của anh chậm lại một chút khi đi qua chiếc ghế trống đó, rồi bình thường lại ngay lập tức.
Anh ra khỏi thư viện trong ánh chiều tà, đường về nhà quen thuộc, đầu óc đang xử lý danh sách việc cần làm cho ngày mai.
Không phải là anh nhớ cô.
Là anh nhớ quan điểm phản biện. Và ngày mai quan điểm phản biện đó sẽ quay trở lại.
Anh sẽ không trễ.
Đôi khi người ta không nhận ra điều gì quan trọng với mình cho đến khi nó vắng mặt - và ngay cả lúc đó, người ta vẫn tìm ra cách gọi nó bằng một cái tên khác.